Diyabet Neden Önemli?
Tip 2 diyabet, Türkiye'de yetişkin nüfusun yaklaşık %15'ini etkileyen ciddi bir metabolik hastalıktır. Ancak iyi haber şu: Tip 2 diyabet büyük ölçüde önlenebilir bir hastalıktır.
ile önlenebilir
önlenebilir
DPP (Diabetes Prevention Program) çalışması, yaşam tarzı değişikliklerinin ilaçtan bile daha etkili olduğunu kanıtlamıştır.
Risk Faktörlerinizi Bilin
| Risk Faktörü | Detay |
|---|---|
| Aile öyküsü | Anne veya babada diyabet varsa risk 2-3 kat artar |
| Fazla kilo | BMI > 25 (Asyalılar için > 23) |
| Bel çevresi | Erkeklerde > 94 cm, kadınlarda > 80 cm |
| Hareketsiz yaşam | Haftada 150 dk'dan az fiziksel aktivite |
| Yaş | 45 yaş üstü (ancak gençlerde de artıyor) |
| Gestasyonel diyabet | Hamilelikte diyabet geçmişi |
| PCOS | Polikistik over sendromu |
Kan Şekeri Değerlerini Anlayın
Açlık Kan Şekeri
- Normal: < 100 mg/dL
- Pre-diyabet: 100-125 mg/dL
- Diyabet: ≥ 126 mg/dL
HbA1c (3 aylık ortalama)
- Normal: < %5.7
- Pre-diyabet: %5.7-6.4
- Diyabet: ≥ %6.5
Önleme Stratejileri
1. Kilo Verin (Hedef: %5-7)
80 kg iseniz, sadece 4-6 kg vermek diyabet riskini %58 azaltır. Radikal diyet değil, sürdürülebilir değişiklikler yapın.
2. Hareket Edin (Haftada 150+ dk)
Yürüyüş, yüzme, bisiklet... Önemli olan düzenlilik. Günde 30 dakika, haftada 5 gün.
- Egzersiz kas hücrelerinin glikozu insülinsiz almasını sağlar
- Etki 24-48 saat sürer - düzenlilik kritik
- Direnç egzersizleri de ekleyin (haftada 2-3 gün)
3. Beslenmenizi Düzenleyin
- Lif artırın: Günde 25-30g (sebzeler, tam tahıllar, baklagiller)
- Rafine karbonhidratları azaltın: Beyaz ekmek, şekerli içecekler, pasta
- Sağlıklı yağlar: Zeytinyağı, ceviz, balık
- Protein dengeli: Her öğünde protein olsun
- Porsiyon kontrolü: Tabak boyutunu küçültün
Kaçınılması Gerekenler
- Şekerli içecekler (kola, meyve suyu)
- Aşırı işlenmiş gıdalar
- Trans yağlar
- Aşırı alkol
4. Stres Yönetimi
Kronik stres kortizol yükseltir, kortizol kan şekerini artırır. Meditasyon, yoga, doğa yürüyüşleri yardımcı olabilir.
5. Uyku Kalitesi
Günde 7-8 saat uyku hedefleyin. Yetersiz uyku insülin direncini artırır.
Takip ve İzleme
- Yılda en az 1 kez açlık kan şekeri kontrolü
- Risk faktörünüz varsa HbA1c testi
- Evde glukoz ölçer kullanımı (doktor önerisiyle)
- Düzenli kilo takibi
Ne Zaman Doktora Gitmelisiniz?
- Aşırı susama, sık idrara çıkma
- Açıklanamayan kilo kaybı
- Sürekli yorgunluk
- Bulanık görme
- Yavaş iyileşen yaralar
Diyabet riskinizi değerlendirin
Kişiselleştirilmiş risk analizi ve öneriler için testimizi tamamlayın.
Teste Başla →