Kalp Hastalığı: 1 Numaralı Ölüm Nedeni
Kardiyovasküler hastalıklar, dünya genelinde ve Türkiye'de en sık ölüm nedenidir. İyi haber: Risk faktörlerinin %80'i kontrol edilebilir.
%40
Türkiye'de ölümlerin kalp kaynaklı oranı
%80
Önlenebilir risk faktörleri
10 yıl
Sağlıklı yaşam ile kazanılan ömür
Risk Faktörleri
Değiştirilemeyenler
- Yaş: Erkeklerde 45+, kadınlarda 55+ risk artar
- Cinsiyet: Erkeklerde daha erken başlar
- Aile öyküsü: 1. derece akrabada erken kalp hastalığı
Değiştirilebilir (Hedef Bunlar!)
- Yüksek tansiyon
- Yüksek kolesterol
- Sigara
- Diyabet
- Obezite
- Hareketsiz yaşam
- Sağlıksız beslenme
- Stres
Hedef Değerler
Tansiyon
- Optimal: < 120/80 mmHg
- Normal: < 130/85 mmHg
- Yüksek: ≥ 140/90 mmHg (tedavi gerektirir)
Kolesterol
- Total kolesterol: < 200 mg/dL
- LDL (kötü): < 100 mg/dL (risk varsa < 70)
- HDL (iyi): > 40 mg/dL (erkek), > 50 mg/dL (kadın)
- Trigliserit: < 150 mg/dL
Koruma Stratejileri
1. Akdeniz Tipi Beslenme
- Bol sebze ve meyve (günde 5+ porsiyon)
- Tam tahıllar, baklagiller
- Zeytinyağı (ana yağ kaynağı)
- Haftada 2+ balık
- Az kırmızı et, işlenmiş et sınırlı
- Tuz < 5g/gün
2. Düzenli Egzersiz
- Haftada 150 dk orta yoğunluk (hızlı yürüyüş)
- veya 75 dk yüksek yoğunluk (koşu)
- Haftada 2+ gün direnç egzersizi
- Uzun oturma sürelerini kırın
3. Sigara Bırakma
Sigara kalp krizi riskini 2-4 kat artırır. Bıraktıktan 1 yıl sonra risk yarıya iner.
4. Kilo Kontrolü
- BMI 18.5-24.9 arası tutun
- Bel çevresi: Erkek < 94 cm, Kadın < 80 cm
- %5-10 kilo kaybı bile riski önemli ölçüde azaltır
5. Stres Yönetimi
Kronik stres, tansiyon ve kalp hızını artırır. Meditasyon, yoga, doğa yürüyüşleri yardımcı olur.
6. Alkol Sınırlaması
- Erkekler: Günde max 2 kadeh
- Kadınlar: Günde max 1 kadeh
- Hiç içmiyorsanız, başlamayın
Uyarı İşaretleri
Acil Tıbbi Yardım Gerektiren Durumlar
- Göğüste baskı, sıkışma, ağrı (5 dk+)
- Ağrının kola, çeneye, sırta yayılması
- Nefes darlığı
- Soğuk terleme
- Bulantı, kusma
- Baş dönmesi, bayılma hissi
Bu belirtiler varsa 112'yi arayın!
Düzenli Kontroller
- Tansiyon: Yılda en az 1 kez (yüksekse daha sık)
- Kolesterol: 20 yaşından itibaren 5 yılda bir (risk varsa daha sık)
- Kan şekeri: 45 yaşından itibaren 3 yılda bir
- EKG: Doktor önerisiyle
Kardiyovasküler riskinizi değerlendirin
Kişisel risk analizi ve öneriler için testimizi tamamlayın.
Teste Başla →